Stanowisko Zespołu ds. Górnictwa przy KK WZZ ,,Sierpień 80"
Katowice, dnia 21 kwietnia 2004
Ministerstwo Gospodarki przedłożyło projekt dokumentu",,Restrukturyzacja górnictwa wegla kamiennego w latach 2004 - 2006 oraz Strategia na lata 2007 - 2010", w którym zapowiada m.in. odejście od dotychczas lansowanego ograniczania mocy wydobywczych górnictwa węgla kamiennego.
WZZ ,,Sierpień 80" od czasu podpisania porozumienia z 11 grudnia 2002, podobnie jak pozostali jego sygnatariusze, niezmiennie utrzymywał, że nie ma potrzeby likwidacji kopalń i tysięcy miejsc pracy w branży. Opieraliśmy swoje twierdzenia na rzetelnych analizach rynku krajowego i trendów w gospodarce światowej, z których już wówczas wynikało, że popyt na węgiel kamienny będzie wzrastał w całej światowej gospodarce.
Staliśmy na stanowisku, że nie ma również merytorycznego uzasadnienia dla likwidacji miejsc pracy w górnictwie i to nie tylko z przyczyn społecznych, ale przede wszystkim z przyczyn ekonomicznych. Już dziś w prawie wszystkich polskich kopalniach brakuje rąk do pracy.
To pod naporem naszego związku i kolegów, skupionych w sztabie protestacyjnym rząd musiał zweryfikować swoje wcześniejsze zapowiedzi. Dla przypomnienia - w 2002 roku Ministerstwo Gospodarki zapowiadało, że doprowadzi do zlikwidowania 14 kopalń i 35 tysięcy miejsc pracy. W wyniku protestów, w których uczestniczył nasz związek, doszło do nieformalnej autokorekty i podpisania porozumienia z dnia 11 grudnia 2002 roku, w którym rząd, odstępując od pierwotnych zamiarów, zadeklarował m.in. powołanie Kompanii Węglowej, kontynuowanie układów zbiorowych dla pracowników górnictwa w dotychczasowym kształcie i konsultowanie ze stroną społeczną planów likwidacji kopalń. Tego ostatniego zobowiązania rząd nie dotrzymał i w sierpniu 2003 roku zapowiedział likwidację czterech śląskich kopalń. Wywołało to nasze zdecydowane protesty, efektem których było powstanie programu oddłużeniowego dla polskiego górnictwa węgla kamiennego, umarzającego 18 miliardów złotych, powstałych zobowiązań. Kolejnym polem sporu, pomiędzy nami a rządem była kwestia istnienia listy czterech kopalń do zlikwidowania oraz odstąpienia przez rząd od zamiaru ograniczenia mocy produkcyjnych w łącznej wysokości 14 mln. ton rocznie.
Nowy projekt programu, zaproponowany przez Ministerstwo Gospodarki zapowiada odstąpienie od tej skali likwidacji. WZZ ,,Sierpień 80" ocenia, że jest to krok we właściwym kierunku, chociaż nie zaspakaja on w pełni naszych oczekiwań. Dlatego też oczekujemy od Zarządu Kompanii Węglowej i Ministerstwa Gospodarki zweryfikowania zapowiadanych likwidacji kopalń węgla kamiennego i zmianę w podejściu do konieczności ograniczania mocy produkcyjnych polskiego górnictwa węgla kamiennego. Przemawiają za tym także przesłanki makroekonomiczne, w tym:
1. Nastąpiło uporządkowanie rynku węgla, a już dziś cena uzyskiwana za węgiel energetyczny równoważy lub przewyższa koszty jego wydobycia,
2. Kompania Węglowa - główny producent węgla energetycznego na rynku krajowym - odnotowała za pierwszy kwartał br. zysk netto. Katowicki Holding Węglowy i Jastrzębska Spółka Węglowa od dawna notują zyski.
3. Istnieje niezaprzeczalna konieczność zwiększenia produkcji węgla koksującego, a zatem Ministerstwo Gospodarki, jak i spółki węglowe muszą rozważyć nie tylko zwiększenie produkcji węgla koksującego w już istniejących kopalniach, a także - co dla wielu zabrzmi kuriozalnie - budowę nowych.
4. Na rynkach światowych mamy do czynienia z gwałtownie narastającym zapotrzebowaniem na węgiel kamienny, co jest skutkiem nie tylko wzrostu gospodarczego w krajach stanowiących największy rynek zbytu (USA, Chiny), ale także wynika z ogólnego ożywienia gospodarczego w większości krajów świata.
5. Unia Europejska, której członkiem z dniem 1 maja staje się Polska, powinna uznać polski węgiel kamienny za swój surowiec strategiczny. Wiąże się to z innym podejściem właściciela do utrzymywania w gotowości mocy produkcyjnych oraz wobec zwyżki cen frachtów na rynkach światowych, z realną konkurencyjnością polskiego węgla na rynkach europejskich, względem innych zamorskich eksporterów.
WZZ ,,Sierpień 80" kontynuować będzie swoją walkę o całkowite zaniechanie przez rząd RP wszelkich programów likwidacyjnych, w których ograniczane są moce produkcyjne, lub likwiduje się miejsca pracy w polskim górnictwie. Walka trwa, a dotychczasowe nasze sukcesy pozwalają mieć nadzieje, że obronimy polskie górnictwo węgla kamiennego przed likwidacyjnymi zakusami.
Daniel Podrzycki Przewodniczący WZZ ,,Sierpień 80"